7η Συνάντηση (20/3/2023)

 

Spring Tango

Α. Ο ψυχολόγος-ψυχαναλυτής Γιάννης Βαϊτσαράς, εισηγήθηκε το θέμα: Αμφιλεγόμενα φύλα: Αντιμέτωποι με την επιθυμία τού Άλλου. 

Αμφιλεγόμενα φύλα: Αντιμέτωποι με την επιθυμία του Άλλου

Ευχαριστώ για την ευκαιρία να βουτήξω στην τεράστια πισίνα του θέματος των φύλων. Ομολογώ πως τρομάζω λίγο μπροστά στα θολά νερά αυτής τής πισίνας. Που μερικές φορές νιώθω πως μετατρέπεται σε τσουνάμι, τόσο ορμητικές είναι οι απόψεις και οι εξελίξεις πάνω στη θεώρηση του θέματος των φύλων.

Είναι ένα θέμα παλιό όσο ο άνθρωπος. Τα τελευταία χρόνια έχει πάρει μια νέα τροπή,  μια δυναμική θα τολμούσα να πω, που συνοδεύει  την εξέλιξη της κοινωνίας και της επιστήμης.

Αναφέρομαι στο κίνημα, στα κινήματα, απελευθέρωσης των ιδεών ως προς την ταυτότητα φύλου του ατόμου, κινήματα των διαφόρων κοινοτήτων, ΛΟΑΤΚΙ, ΝΟΝ BINARY, διεμφυλικών ατόμων, πολλαπλότητας φύλου κλπ.

Φαντάζομαι πως όλοι σας γνωρίζετε πια την σύγχρονη θεωρία τού φύλου. Που υποστηρίζει πως το αρσενικό και το θηλυκό είναι μόνο ιστορικές και κοινωνικές κατασκευές. Και πως τελικά ο κάθε άνθρωπος μπορεί να επιλέξει το φύλο ακόμη και το μη φύλο, να επιλέξει ορισμό για το άτομό του, μέσα στον οποίο θα νιώθει άνετα. 

Δεν θα μιλήσω απόψε σαν ερευνητής και επιστήμονας ειδικός στο συγκεκριμένο θέμα, διότι δεν είμαι, αλλά θα μιλήσω σαν ψυχοθεραπευτής.

Γι’ αυτό επέλεξα αυτόν τον τίτλο, «αντιμέτωποι με την επιθυμία του άλλου». 

Ο ψυχοθεραπευτής βρίσκεται μερικές φορές αντιμέτωπος με την επιθυμία του άλλου, η αυτό που ο άλλος νομίζει πως είναι επιθυμία του. 

Σημείωση: για να μην παρεξηγηθώ, κάθε φορά που χρησιμοποιώ τον όρο ψυχοθεραπευτής, εννοείται πως συμπεριλαμβάνω και την ψυχοθεραπεύτρια. Άλλωστε είναι πολύ περισσότερες οι γυναίκες στο επάγγελμα αυτό. Η ελληνική γλώσσα μας επιτρέπει, προς το παρόν, την συμπερίληψη του θηλυκού στον αρσενικό όρο.

Φτάνει λοιπόν στο ψυχοθεραπευτικό γραφείο ένα άτομο που εκφράζει δυσαρέσκεια, δυσφορία με το φύλο του. Εκφράζει λοιπόν την επιθυμία να ανήκει σε άλλο φύλο, διαφορετικό από το βιολογικό του. Μιλάει για «επιθυμία». 

Είναι σημαντικό αυτό το σημείο, το τι είναι πραγματική επιθυμία του ανθρώπου.  Όταν μιλάμε με ψυχαναλυτικές έννοιες το ρήμα επιθυμώ υπόκειται σε αμφισβήτηση. 

Θέλω, επιθυμώ, είναι ρήματα που συνδέονται με την συνείδηση και την πραγματικότητα. Στην ψυχανάλυση όμως ανιχνεύουμε το υποσυνείδητο, την ψυχική πραγματικότητα. Που όταν βγαίνει στο φως ανατρέπει συχνά τα δεδομένα. Και κάτι που εμφανιζόταν ως επιθυμία ακυρώνεται, ή αλλοιώνεται. Έτσι το ρήμα επιθυμώ αποκτάει άλλη διάσταση. Αντιλαμβάνομαι πως κάτι που ήθελα ήταν λανθασμένο, νόμιζα πως το ήθελα, ή ακόμη χειρότερα, δεν ήταν δική μου επιθυμία, αλλά επιθυμία κάποιου άλλου.

Είναι η δεύτερη ερμηνεία του τίτλου της εισήγησής μου: Αντιμέτωποι με την επιθυμία του άλλου. Θα επανέλθουμε.

Τυχαίνει λοιπόν να βρεθεί ο ψυχοθεραπευτής απέναντι σε κάποιον ή κάποια που λέει πως ... (όλο το κείμενο)

Σύντομο βιογραφικό του κ. Γιάννη Βαϊτσαρά

   Την εισήγηση και την συζήτηση συντόνισε ο Γιώργος Αποστολίδης.

    Κατά την συζήτηση η Ντίνα Παπούδα αναφέρθηκε στο βιβλίο του Pedro Lemebel, Φοβάμαι, ταυρομάχε.

Β. Η Χριστίνα Μπούρα εισηγήθηκε το θέμα: Αισθήσεις και σχέσεις του ανθρώπου με τον εαυτό του και τους άλλους

   Την εισήγηση και την συζήτηση συντόνισε η Ντίνα Παπούδα.

 

Γ. Αξιολόγηση και προτάσεις για το νέο project

Δ. H Άνοιξη έφτασε.

    Η Διονυσία Ζήκα με αφορμή την αυριανή παγκόσμια ημέρα Ποίησης μάς διάβασε το ποίημά της:

Αλήθεια

 

Κλαίνε οι ποιητές

δίχως ντροπή και δισταγμό

σιωπηλοί

 

από τον ουρανό 

ξεφτίζει ένα σύννεφο 

βαραίνει στην αγκαλιά τους

 

Είναι αλήθεια 

έτσι ξέρουν να κλαίνε 

βουβοί με δάκρυα χάντρες

το φως τους διαπερνά χάδι

μοναχικά σπίτια 

 

Είναι σίγουρο αυτό συμβαίνει 

με λέξεις θείας βροχής

κλαίνε οι ποιητές

και ξασπρίζουν μουτζούρες που καίνε

 

Για τις ιδέες 

αξίζει να κλαίει κανείς

αξίζει και να πεθάνει

3η Συνάντηση (13/2/2023)

Reflections (1970)               Αντικατοπτρισμοί (1993)

Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις

Στίχοι: Dorian Rudnytsky -  Νίκος Γκάτσος

Ερμηνεία: NewYorkRock & Roll Ensemble  - Αλίκη Καγιαλόγλου

Α. Η Μαριάννα Δώδου εισηγήθηκε το θέμα Lévinas - Bergman: η ίντριγκα του απολύτως Άλλου

  

    Το κείμενο της Μαριάννας Δώδου "Lévinas - Bergman: η ίντριγκα του απολύτως Άλλου" σε pdf.

   Η Μαριάννα Δώδου μας κοινοποίησε, επίσης, ελληνική και ξένη Βιβλιογραφία σχετικά με τον Emmanuel Lévinas.

    

    Την εισήγηση και την συζήτηση συντόνισε η Χριστίνα Μπούρα.

Β. Η Ελένη Βασιλείου εισηγήθηκε το θέμα Το πλήθος και ο "διαφορετικός"

   Την εισήγηση και την συζήτηση συντόνισε ο Ανδρέας Γκένιος.

Ο Ανδρέας Γκένιος μας κοινοποίησε το ποίημα του Τίτου Πατρίκιου:

Το τέλειο νούμερο

Κι αν ο καθρέφτης έχει σπάσει;

Κι αν δεν υπήρξε ποτέ καθρέφτης;

Εκεί που νομίζαμε λοιπόν

Πως βλέπουμε τον εαυτό μας

μπορεί να κοιταζόμαστε με τον άλλο

που μας μιμείται με ακρίβεια

που με ακρίβεια τον μιμούμαστε

σε κάθε κίνηση και κάθε μορφασμό

κάνοντας τέλεια κι οι δυο μας

κάθε νούμερο παντομίμας

όπως το έκαναν σε κείνη την ταινία

ο Γκρούσο και ο Χάρμπο Μαρξ

ο φλύαρος και ο βουβός

ως τη στιγμή που ξανά θα το χαλάσει

περνώντας μέσα από τον ανύπαρκτο καθρέφτη

ο τρίτος αδερφός, ο ανυποψίαστος Τσίκο.

Άραγε ποιοι χαλάν τα παραμύθια

Οι ανυποψίαστοι ή μήπως οι υποψιασμένοι;

Η ηδονή των παρατάσεων, 1992

Ερωτήματα-θέματα προς διερεύνηση και συζήτηση

1. Ο άλλος, η άλλη, το άλλο, η ταυτότητα και η ετερότητα στην φιλοσοφία, την κοινωνιολογία, την ψυχολογία, την βιολογία, την λογοτεχνία, τις τέχνες 
2. Ο “άλλος” ως ξένος, αντίπαλος, διαφορετικός, συμπληρωματικός, ως πόλος έλξης ή άπωσης ...  ή ό,τι άλλο
3. Εγώ, ο εαυτός μου και ο άλλος
4. Αλλού, άλλοτε, άλλως
5. Ζητήματα καθημερινότητας, επικαιρότητας, ηθικής και πολιτικής ορθότητας (;)
6. Οι Άλλοι ως στοιχείο αυτοπροσδιορισμού και αυτοσυνειδήσίας του Εγώ και του Εμείς- "Το υπάρχειν έναντι"
7. Ο καθρέπτης ως διαμεσολαβητής ταυτότητας.
8. Ο μύθος του Νάρκισσου
9. Κατ' εικόνα και καθ' ομοίωση: του εγώ προς τον άλλο ή αντιστρόφως;
10. Οι μεταμορφώσεις του "εγώ" στην τέχνη και την λογοτεχνία
11. Πρόσωπο και προσωπεία
12. Ένθεος και άθεος υπαρξισμός
13. Ένταξη, ενσωμάτωση ή αφομοίωση των "άλλων";
14. Μπροστά στους νέους θεσμούς, διεκδικήσεις, ήθη
15. Μπροστά στην ρευστότητα του "άλλου" φύλου
16. Ζώντας σε μια εποχή έντονων ανακατατάξεων και ρευστότητας, υπάρχουν σταθερές αξίες;
17. Εκπαίδευση: ταυτότητα και ετερότητα
18. Το πλήθος και ο "διαφορετικός"
19. Μορφές βίας κατά του "διαφορετικού"
20. Τεχνικές προσέγγισης του "άλλου": περιγραφή, αφήγηση, παιχνίδια ρόλων, debate, τεχνικές θεάτρου forum κλπ
21. 
    

Προσθέστε κι εσείς τα δικά σας ερωτήματα /θέματα προς διερεύνηση και διάλογο.

John William Waterhouse, Ηχώ και Νάρκισσος, 1903

Αντιμέτωπος/η με τον άλλο, την άλλη, το άλλο …

Πρόσκληση συμμετοχής

στο διαδικτυακό project 

για τον άλλο, την άλλη, το άλλο, την ταυτότητα και την ετερότητα 

στην φιλοσοφία, την κοινωνιολογία, την ψυχολογία, την λογοτεχνία, τις τέχνες

• ο “άλλος” ως ξένος, αντίπαλος, διαφορετικός, συμπληρωματικός ή ό,τι άλλο 
• Εγώ, ο εαυτός μου και ο άλλος
• αλλού, άλλοτε, άλλως
• Ζητήματα καθημερινότητας, επικαιρότητας, ηθικής και πολιτικής ορθότητας (;)

Αυτά τα ζητήματα και όποια άλλα προκύψουν κατά τις συναντήσεις μας, θα τα προσεγγίσουμε χαλαρά, μέσα από τις δικές μας απόψεις και τις πηγές μας.

Ένα project

• ισότιμου διαλόγου
• σύντομων εισηγήσεων από όλους
• προσωπικών προτιμήσεων, αισθητικών, κοινωνικών-ηθικών κλπ για όσα μας ενδιαφέρουν
• με περιθώρια εξέλιξης σε δημιουργικό εργαστήρι
• 7-9 (;) εβδομαδιαίων συναντήσεων, Δευτέρες, στις 7μμ, διάρκειας 90-120΄ 
• στην πλατφόρμα του Zoom
• που θα καταγράφεται ψηφιακά για αρχειακούς λόγους
• δωρεάν μεν, με υποχρέωση ενεργής συμμετοχής δε.

Το project "Αντιμέτωπος/η με τον άλλο, την άλλη, το άλλο …"  (25 Ιανουαρίου-16 Μαρτίου 2021) σχεδιάστηκε και θα συντονιστεί από τον Γιώργο Αποστολίδη με την υποστήριξη του Συλλόγου Φίλων Γραμμάτων και Τεχνών. Η βασική του γραμμή θα ακολουθήσει την πρακτική των προηγούμενων διαδικτυακών συναντήσεων ( "Ποιητικού” project, 2021 και Αναζητώντας το Ωραίο …, 2022).

Προϋποθέσεις συμμετοχής

1. Δήλωση συμμετοχής με ένα απλό mail στον Γ. Αποστολίδη (gar.apost@gmail.com), όπου θα αναγράφονται: α) το ονοματεπώνυμο, β) ένα τηλέφωνο επικοινωνίας και γ) το προσωπικό σας mail. Καλό είναι η παρέα μας να μην είναι πολύ μεγάλη, οπότε θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας.
2. Κάμερα και μικρόφωνο για την διαδικτυακή συνάντηση. Δεν γίνεται να μην έχουμε οπτική και ακουστική επαφή μεταξύ μας.
3. Θετική ενέργεια, σεβασμός, συμμετοχικότητα, ανοιχτοσύνη.
4. Ως προετοιμασία σημειώστε μια λίστα θεμάτων που θα θέλατε να συζητήσουμε.

Περισσότερες πληροφορίες στο τηλέφωνο 6945818408 ή στο gar.apost@gmail.com.

 René Magritte, Απαγορεύεται η αναπαραγωγή (Not to Be Reproduced), 1937